Сцяг Аўторак, 28 мая 2024
Усе навіны
Усе навіны
Прэзідэнт
14 сакавіка 2023, 09:02

Чаму візіт Лукашэнкі ў Тэгеран называюць пераломным момантам? Разбіраем галоўныя заявы кіраўніцтва Беларусі і Ірана

Прэзідэнт Беларусі Аляксандр Лукашэнка 12-13 сакавіка наведаў з афіцыйным візітам Іран. У Тэгеране кіраўнік беларускай дзяржавы правёў насычаныя перагаворы з кіраўніцтвам ісламскай рэспублікі, па выніках якіх бакі дасягнулі многіх дамоўленасцей. Частка з іх была замацавана на паперы, у тым ліку пад грыфам "Для службовага карыстання", іншыя, магчыма, стануць асновай для новых сумесных праектаў. Аляксандр Лукашэнка падкрэсліў, што цяпер для Беларусі і Ірана галоўнае - не страціць час. У Тэгеране ж візіт беларускага лідара назвалі пераломным момантам і зыходным пунктам для пабудовы больш глыбокіх адносін. Паспрабуем аднавіць храналогію заяў, якія прагучалі.

Перагаворны дзень у Тэгеране ў Аляксандра Лукашэнкі пачаўся з сустрэчы з Прэзідэнтам Ірана Эбрахімам Раісі. Месцам перагавораў была выбрана рэзідэнцыя Джамхуры ў палацава-паркавым комплексе Саадабад. Гэта адна з галоўных турыстычных славутасцей Тэгерана. Комплекс размешчаны ля падножжа гары Дарбанд. Некалі Саадабад служыў летняй рэзідэнцыяй для апошняга манарха Ірана Махамада Рэзы Пехлеві. Пасля антышахскай рэвалюцыі 1978-1979 гадоў рэзідэнцыя была пераўтворана ў музейны комплекс.

"Мы зразумелі, наколькі патрэбныя адзін аднаму"

Як і належыць па пратаколе, перагаворам папярэднічаў урачысты цырыманіял. Спачатку прэзідэнты абмеркавалі перспектывы супрацоўніцтва практычна сам-насам - з беларускага боку ў перагаворах таксама прынялі ўдзел міністр замежных спраў Сяргей Алейнік, кіраўнік Мінпрама Аляксандр Рагожнік і пасол Беларусі Дзмітрый Кальцоў. Крыху пазней да іх далучыліся і іншыя члены дэлегацыі.

Прэзідэнт Ірана, вітаючы Аляксандра Лукашэнку, адзначыў, што беларуска-іранскія адносіны за апошнія два гады прадэманстравалі прарыў. Калі меркаваць па тавараабароце, гэта сапраўды так. У 2021 годзе ўзровень гандлю паміж краінамі склаў $33 млн, павялічыўшыся на трэць у параўнанні з 2020-м. Па выніках 2022 года ён перасягнуў $100 млн, а гэта і ўвогуле трохразовы рост.

"Несумненна, ваш візіт у Іран надасць сур'ёзны вялікі імпульс развіццю нашых двухбаковых адносін", - заявіў Эбрахім Раісі.

Аляксандр Лукашэнка ж падышоў да пытання з доляй самакрытыкі. Магчыма, на думку беларускага лідара, краіны маглі прадэманстраваць яшчэ больш высокі вынік. З іншага боку, у іх быў час пераасэнсаваць свае адносіны. "Скажу сумленна, можа, нават і па маёй прычыне, па прычыне Беларусі, мы крыху аслабілі ўвагу да іранскай дзяржавы. Я часта, задумваючыся над гэтым, раблю выснову аб тым, што нам трэба было пражыць гэты перыяд - перыяд, магчыма, не такіх інтэнсіўных адносін. Гэты перыяд характарызуецца тым, што мы зразумелі, наколькі мы патрэбныя адзін аднаму, наколькі цесна мы павінны супрацоўнічаць у гэтым свеце", - падкрэсліў Прэзідэнт.

"У кожнага народа ёсць свае каштоўнасці, і з імі трэба лічыцца"

Іран - гэта краіна з унікальнай гісторыяй і вопытам на карце даўніх партнёраў Беларусі. Як і ў кожнай дзяржавы, тут ёсць свае асаблівасці. І поспех любых адносін залежыць ад умення прымаць культуру, нацыянальныя традыцыі і інтарэсы свайго партнёра, падкрэсліў Аляксандр Лукашэнка. "У кожнага народа ёсць свае каштоўнасці, якія вынікаюць з яго культуры, ладу жыцця, выхавання, рэлігіі, і з гэтымі каштоўнасцямі трэба лічыцца. Менавіта ў гэтым залог мірнага суіснавання. Там, дзе пра гэта забываюць, пачынаюцца войны", - звярнуў увагу кіраўнік дзяржавы.

Гэты візіт у Іран стаў ужо трэцім для Аляксандра Лукашэнкі. "Кожны раз я з вялікай павагай назіраю, з якой упартасцю ваш народ процістаіць знешняму націску, спробам навязаць чужую волю. І як вы, нягледзячы ні на што, развіваеце сучасныя тэхналогіі і ядзерную энергетыку. І, як мы сёння вызначыліся з Прэзідэнтам Ірана, мы можам быць вельмі карысныя адзін аднаму, калі па-сапраўднаму аб'яднаем свае намаганні, - заявіў беларускі лідар. - Мы можам выйсці на новую ступень, новы этап нашага супрацоўніцтва. Адметнасцю гэтага супрацоўніцтва будзе найвышэйшая эфектыўнасць. Зрабіць такую заяву мне дазваляюць тыя дамоўленасці, якія ўжо дасягнуты".

"Санкцыі - гэта час магчымасцей"

Па выніках перагавораў у Тэгеране Аляксандр Лукашэнка і Эбрахім Раісі падпісалі дарожную карту ўсебаковага супрацоўніцтва паміж Беларуссю і Іранам на 2023-2026 гады. Дамоўленасць аб распрацоўцы дакумента была дасягнута яшчэ ў 2021 годзе ў час сустрэчы прэзідэнтаў на палях саміту Шанхайскай арганізацыі супрацоўніцтва з Таджыкістане.

Дарожная карта прадугледжвае ўсебаковае развіццё супрацоўніцтва паміж краінамі ў палітычнай, эканамічнай, консульскай, навукова-тэхнічнай сферах, а таксама ў сферы адукацыі, культуры, мастацтва, СМІ і турызму. Улічваючы, што і Беларусь, і Іран знаходзяцца пад беспрэцэдэнтным націскам Захаду (і яму напэўна не спадабаецца збліжэнне дзвюх рэспублік), дарожная карта носіць грыф "Для службовага карыстання". Каму ж захочацца, каб табе ўстаўлялі палкі ў колы?

"Мы адзіныя ў меркаванні з Прэзідэнтам Ірана, што санкцыі - гэты час магчымасцей. Для нас вельмі важна не страціць гэты час", - падкрэсліў Аляксандр Лукашэнка. - У агульным аб'ёме я магу ацаніць гэты візіт, калі мы рэалізуем усе нашы дамоўленасці, у рамках $100 млн".

Яшчэ адным важным напрамкам стане ўзаемадзеянне Беларусі і Ірана ў рамках развіцця міжнароднага транспартнага калідора Поўнач - Поўдзень."Іранскаму боку трэба сёння пабудаваць каля 180 км чыгункі. І іранскі бок актыўна пачаў гэту работу, каб закончыць чыгуначны калідор Поўнач - Поўдзень у напрамку порта Бендэр-Абас. Гэта таксама для нас важна, таму што, калі мы гаворым аб перавозцы ў Іране, мы гаворым і аб транзіце праз Іран у далёкія краіны. Гэта вельмі важны калідор, і мы дамовіліся разам яго развіваць", - расказаў журналістам міністр транспарту і камунікацый Аляксей Аўраменка.

Пасля перагавораў прэзідэнты наведалі выстаўку вядучых медыцынскіх і навукова-інавацыйных вытворцаў Ірана. Сваімі ўражаннямі ад убачанага Аляксандр Лукашэнка падзяліўся ўжо ў час сустрэчы з першым віцэ-прэзідэнтам Ірана Махамадам Махберам - ён курыруе эканамічны блок пытанняў, выконваючы абавязкі прэм'ер-міністра.

"Давайце ствараць прадпрыемствы ў Беларусі і гандляваць па ўсім свеце"

"Я паглядзеў некаторыя ўзоры, тое, што вы ствараеце. Вы мяне ўражваеце. Вы робіце вельмі высокатэхналагічнае абсталяванне, у якім мае патрэбу ўвесь свет. Вазьміце турбіны, розныя інфармацыйна-камунікацыйныя рэчы, лякарствы самыя сучасныя, па цане даступныя. Гэта дарагога варта. Мы гатовы па ўсіх гэтых напрамках з вамі супрацоўнічаць. Калі ў вас ёсць інтарэс, давайце будзем ствараць сумесныя прадпрыемствы ў Беларусі і гандляваць па ўсім свеце", - прапанаваў Аляксандр Лукашэнка.

Махамад Махбер у сваю чаргу заявіў, што не сумняваецца ў тым, што Беларусі і Ірану ўдасца рэалізаваць усе дамоўленасці. Ён растлумачыў гэта тым, што ў Аляксандра Лукашэнкі асаблівая хватка. "Я заўважыў, што вы з'яўляецеся такім добрым старанным дырэктарам... Добра кіруеце работай", - сказаў ён.

"Пераломны момант" і "зыходны пункт"

Старшыня Сходу ісламскага савета Махамад-Багер Галібаф на сустрэчы з кіраўніком беларускай дзяржавы назваў яго візіт у Іран "пераломным момантам, зыходным пунктам" у развіцці двухбаковых адносін паміж краінамі. "Тое, што мне далажылі аб сённяшніх вашых сустрэчах, даказвае, што ваш візіт вельмі эфектыўны, - падкрэсліў спікер іранскага парламента. - Я думаю, што рэгіянальныя і міжнародныя ўмовы для развіцця ўсебаковых адносін з вашай краінай дастаткова падрыхтаваны. Безумоўна, далейшае развіццё нашых двухбаковых адносін залежыць толькі ад нас саміх".

Аляксандр Лукашэнка адзначыў асаблівую ролю Прэзідэнта Ірана ў актывізацыі супрацоўніцтва паміж краінамі. "Гэта ўсё адбываецца дзякуючы ініцыятыве вашага Прэзідэнта. Гэта ён увесь час падштурхоўваў мяне і нашых службовых асоб да больш актыўнага супрацоўніцтва", - сказаў ён.

Насычаны перагаворны дзень беларускага Прэзідэнта ў Тэгеране завяршыла сустрэча з вярхоўным лідарам Ірана Алі Хаменеі.

Як адзначаецца, аятала Алі Хаменеі на сустрэчы з Аляксандрам Лукашэнкам заклікаў краіны, якія знаходзяцца пад санкцыямі, прыняць калектыўныя меры па нейтралізацыі ўведзеных абмежаванняў.

"Краіны, якія трапілі пад санкцыі ЗША, павінны супрацоўнічаць адна з адной і сфарміраваць сумесную асамблею для знішчэння зброі санкцый. Мы лічым, што гэта дасягальна", - сказаў вярхоўны лідар.

"Жорсткія санкцыі прымусілі Іран даведацца пра свае магчымасці і ўнутраныя сілы. За гэты час санкцыі сталі асновай для многіх распрацовак у Іране, і наша краіна змагла дасягнуць выдатных поспехаў у розных галінах, уключаючы навуку і тэхніку, медыцыну і біялогію, аэракасмічную навуку, ядзерныя тэхналогіі і нанатэхналогіі", - падкрэсліў Алі Хаменеі.-0-

Падпісвайцеся на нас у
Twitter
Топ-навіны
Свежыя навіны Беларусі